Slepende melkziekte

Slepende melkziekte (ook wel ketose genoemd) is een stofwisselingsziekte bij melkkoeien die ontstaat door een tekort aan beschikbare energie. Het komt vooral voor in de eerste weken na het afkalven, wanneer de melkproductie snel stijgt en de energiebehoefte groter is dan de opname.

Wat is de oorzaak van slepende melkziekte?

De ziekte ontstaat als een koe meer energie verbruikt (voor melkproductie) dan ze via voer binnenkrijgt. Het lichaam gaat dan vetreserves afbreken. Bij deze vetverbranding komen ketonen vrij, die zich ophopen in het bloed. Dit veroorzaakt verstoring van de stofwisseling.

Belangrijke oorzaken zijn:

• Te lage energie-opname (bijv. slecht ruwvoer, pensverzuring)
• Slechte voeropname na afkalven
• Te vette koeien bij afkalven (body condition score > 3,5)

Bij welke dieren komt slepende melkziekte voor?

• Hoogproductieve melkkoeien, vooral in de eerste 6 weken na het afkalven
• Vette koeien of koeien die te weinig vreten rond het afkalven
• Dieren met aandoeningen die voeropname remmen (zoals melkziekte, baarmoederontsteking, lebmaagverdraaiing, kreupelheid)

Wat zijn de verschijnselen van slepende melkziekte?

• Minder vreten, krachtvoer laten liggen
• Gewichtsverlies
• Lage melkproductie
• In ernstige gevallen sloomheid, blijven liggen, hersenverschijnselen

Wat voor onderzoek is mogelijk naar slepende melkziekte?

Slepende melkziekte kan eenvoudig en snel worden vastgesteld doormiddel van bloedonderzoek met een ketonenmeter. Dit kan op het bedrijf zelf en wordt door ons standaard meegenomen bij het onderzoeken van een verse koe.

Wat is de behandeling voor slepende melkziekte?

De behandeling van slepende melkziekte bestaat uit het toedienen van energiebronnen aan de koe. Hiervoor zijn veel verschillende producten op de markt.

• Propyleenglycol – eenvoudig, snel, goedkoop. Kan pensverstoring/diarree veroorzaken.
• Propionaat – langzamer, ook preventief, smakelijk en veilig (Energie pil, Fresh cow)
• Glycerol – snel, smakelijk, lang effect (Glycerol Plus)
  • Naast glycerol bevat Glycerol Plus ook gisten die op pensniveau de productie van energie door bacteriën ondersteunen.

Hoe kan slepende melkziekte voorkomen worden?

• Goed transitie- en droogstandsmanagement: juiste voeding vóór en na afkalven en voldoende opname.
• Zorg voor een goede body condition score bij afkalven (rond 3,0)
• Voldoende energie in het rantsoen na afkalven
• Regelmatige monitoring van risicodieren, bijvoorbeeld door middel van de verse koeien check die we kunnen uitvoeren bij onze periodieke bedrijfsbezoeken.