Zomerlongontsteking

Kennisbank Schaap

1.5 Zomerlongontsteking

Zomerlongontsteking

In het kort

Zomerlongontsteking is een acute luchtweginfectie bij schapen die vooral voorkomt in periodes van verminderde weerstand en veranderende omstandigheden. Schapen kunnen benauwd raken, hoesten en sloom worden; in ernstige gevallen kan de ziekte snel verergeren en zelfs tot sterfte leiden. Snelle herkenning en een combinatie van behandeling en preventieve maatregelen zijn belangrijk om de impact voor de koppel te beperken.

Wat is de oorzaak?

Zomerlongontsteking wordt vooral veroorzaakt door de bacterie Mannheimia haemolytica (voorheen Pasteurella), die van nature aanwezig kan zijn in de neus- en keelholte van gezonde dieren. Indien de weerstand van het schaap verlaagd is — bijvoorbeeld rond spenen, bij stress, hitte-koude wisselingen of suboptimale huisvesting — kan de bacterie diep de longen binnendringen en een ontsteking veroorzaken.

Belangrijke risicofactoren zijn:

  • Verminderde weerstand door spenen of stress
  • Onvoldoende ventilatie, tocht of hoge ammoniakconcentraties in de stal
  • Snelle wisselingen in temperatuur of weertype
  • Overbezetting of slechte stalhygiëne

Wat zijn de verschijnselen van zomerlongontsteking?

Symptomen kunnen variëren van mild tot ernstig en ontwikkelen zich vaak snel:

  • Hoesten en benauwdheid
  • Neusuitvloeiing
  • Hoogste koorts
  • Sloomheid en minder eten
  • Plotselinge sterfte bij lammeren

In ernstige gevallen kunnen longen zwaar aangedaan zijn met slechte prognose, zelfs ondanks behandeling.

Bij welke dieren komt zomerlongontsteking voor?

Zomerlongontsteking kan bij schapen van alle leeftijden voorkomen, maar komt vaak voor bij lammeren en jonge dieren rond het spenen. Door omstandigheden zoals warm weer en stressmomenten kan de aandoening zich door de gehele koppel verspreiden.

Hoe kan zomerlongontsteking worden aangetoond?

De diagnose is vooral klinisch, gebaseerd op de verschijnselen en het beloop van de ziekte. De dierenarts beoordeelt ademhaling, temperatuur en algemene conditie. In sommige gevallen kan aanvullend laboratoriumonderzoek worden ingezet om andere oorzaken van longproblemen uit te sluiten.

Wat is de behandeling van zomerlongontsteking?

  • Antibiotica gericht tegen de bacterie (Mannheimia haemolytica), in overleg met de dierenarts
  • Ontstekingsremmers
  • Zorg voor optimale luchtkwaliteit en ventilatie in de stal

Het succes van behandeling hangt grotendeels af van hoe snel er wordt ingegrepen.

Hoe kan zomerlongontsteking voorkomen worden?

Preventieve maatregelen richten zich op zowel management als op het verbeteren van de weerstand:

  • Optimale huisvesting: voldoende ventilatie zonder tocht, droge en schone ligplaatsen
  • Voorkomen van stressmomenten (zoals plotselinge voerwisseling of transport)
  • Een passend rantsoen
  • Vaccinatie, bijvoorbeeld met een vaccinatieprogramma dat zomerlongontsteking combineert met andere risicoziektes zoals “het bloed” (Clostridium-infectie).

Zomerlongontsteking

In het kort

Zomerlongontsteking is een acute luchtweginfectie bij schapen die vooral voorkomt in periodes van verminderde weerstand en veranderende omstandigheden. Schapen kunnen benauwd raken, hoesten en sloom worden; in ernstige gevallen kan de ziekte snel verergeren en zelfs tot sterfte leiden. Snelle herkenning en een combinatie van behandeling en preventieve maatregelen zijn belangrijk om de impact voor de koppel te beperken.

Wat is de oorzaak?

Zomerlongontsteking wordt vooral veroorzaakt door de bacterie Mannheimia haemolytica (voorheen Pasteurella), die van nature aanwezig kan zijn in de neus- en keelholte van gezonde dieren. Indien de weerstand van het schaap verlaagd is — bijvoorbeeld rond spenen, bij stress, hitte-koude wisselingen of suboptimale huisvesting — kan de bacterie diep de longen binnendringen en een ontsteking veroorzaken.

Belangrijke risicofactoren zijn:

  • Verminderde weerstand door spenen of stress
  • Onvoldoende ventilatie, tocht of hoge ammoniakconcentraties in de stal
  • Snelle wisselingen in temperatuur of weertype
  • Overbezetting of slechte stalhygiëne

Wat zijn de verschijnselen van zomerlongontsteking?

Symptomen kunnen variëren van mild tot ernstig en ontwikkelen zich vaak snel:

  • Hoesten en benauwdheid
  • Neusuitvloeiing
  • Hoogste koorts
  • Sloomheid en minder eten
  • Plotselinge sterfte bij lammeren

In ernstige gevallen kunnen longen zwaar aangedaan zijn met slechte prognose, zelfs ondanks behandeling.

Bij welke dieren komt zomerlongontsteking voor?

Zomerlongontsteking kan bij schapen van alle leeftijden voorkomen, maar komt vaak voor bij lammeren en jonge dieren rond het spenen. Door omstandigheden zoals warm weer en stressmomenten kan de aandoening zich door de gehele koppel verspreiden.

Hoe kan zomerlongontsteking worden aangetoond?

De diagnose is vooral klinisch, gebaseerd op de verschijnselen en het beloop van de ziekte. De dierenarts beoordeelt ademhaling, temperatuur en algemene conditie. In sommige gevallen kan aanvullend laboratoriumonderzoek worden ingezet om andere oorzaken van longproblemen uit te sluiten.

Wat is de behandeling van zomerlongontsteking?

  • Antibiotica gericht tegen de bacterie (Mannheimia haemolytica), in overleg met de dierenarts
  • Ontstekingsremmers
  • Zorg voor optimale luchtkwaliteit en ventilatie in de stal

Het succes van behandeling hangt grotendeels af van hoe snel er wordt ingegrepen.

Hoe kan zomerlongontsteking voorkomen worden?

Preventieve maatregelen richten zich op zowel management als op het verbeteren van de weerstand:

  • Optimale huisvesting: voldoende ventilatie zonder tocht, droge en schone ligplaatsen
  • Voorkomen van stressmomenten (zoals plotselinge voerwisseling of transport)
  • Een passend rantsoen
  • Vaccinatie, bijvoorbeeld met een vaccinatieprogramma dat zomerlongontsteking combineert met andere risicoziektes zoals “het bloed” (Clostridium-infectie).
Rundveedierenartsen Wolvega
Privacyoverzicht

Deze site maakt gebruik van cookies, zodat wij je de best mogelijke gebruikerservaring kunnen bieden. Cookie-informatie wordt opgeslagen in je browser en voert functies uit zoals het herkennen wanneer je terugkeert naar onze site en helpt ons team om te begrijpen welke delen van de site je het meest interessant en nuttig vindt.